Om zijn rol als teamleider efficiënt te vervullen bestaat de eerste stap erin de maturiteit van zijn groep te evalueren. Dit betekent een plaatsbeschrijving opmaken van de collectieve functioneringsterreinen. Met behulp van de volgende 6 evolutiestadia, van het samenbrengen van individuen tot een hechte groep, kunt u detecteren op welke punten vooruitgang kan worden geboekt.
Belangrijk om te weten is dat :
- elke etappe noodzakelijk en « normaal » is ;
- hoe meer vooruitgang men maakt in de etappes hoe performanter het team wordt ;
- er ook achteruitgang kan zijn indien nieuwe en dringende situaties zich aandienen zonder de mogelijkheid van overleg of indien nieuwe leden het team vervoegen.
Stap 1 – Creatie
Iedereen werkt binnen zijn perimeter voor zijn eigen resultaten en toont weinig aandacht voor de bekommernissen van anderen. Samenwerking afkondigen in deze graad van maturiteit zou volkomen inefficiënt zijn.
Rol van de teamleider
- Een kader vastleggen, spelregels en een bedrijfscultuur bepalen.
- Intensief communiceren rond de werkingsregels van het team.
- Een koers vastleggen en er niet van afwijken, ondanks de druk, de weerstand en de geruchten.
Stap 2 - Expressie
Het team is samengesteld, iedereen kent zijn rol en weet wat van hem of haar verwacht wordt. Eenmaal deze « veiligheid » verworven, kunnen de leden elkaar beter leren kennen en de impact van hun werk op dat van de anderen inschatten. De expressie wordt vrij, het niveau van autonomie van de leden neemt toe. De teamleden wisselen indrukken en percepties uit, wat tot een beter wederzijds begrip leidt.
Rol van de teamleider
- De teamleden aanmoedigen om zich te uiten over genomen beslissingen
- De samenwerking organiseren en communicatie en contacten tussen teamleden bevorderen
Stap 3 - Uitwisseling
Iedereen wordt zich bewust van zijn belang als teamlid.
In dit stadium maken de relaties tussen de teamleider en het team een tweerichtingsverkeer mogelijk.
Rol van de teamleider
- Werken op de interactiviteit en de horizontale communicatie binnen het team.
- Arbitreren tussen verschillende functies en nagaan dat iedereen zich uit.
- Projecten en ruimte creëren.
- Sterke persoonlijkheden erkennen en hun energie « kanaliseren » ten dienste van de groep. Het ontstaan van tegenmachten en subgroepen voorkomen.
Stap 4 – Onderlinge afhankelijkheid
Vanaf dit stadium kan men de efficiëntie van het team beginnen inschatten. Te vergelijken met de training die achter de rug is en de eigenlijke wedstrijd die kan beginnen. Belangrijke beslissingen worden in onderlinge afhankelijkheid genomen. De baas speelt een rol als scheidsrechter, zonder het woord van de andere te beïnvloeden door zijn hiërarchische aanwezigheid : het team wordt solidair en operationeel.
Rol van de teamleider
- Zijn rol als scheidsrechter blijven spelen.
- De teamleden uitnodigen om hun standpunt onderling te doen gelden en niet alleen tegenover de « baas ».
Stap 5 – Voortstuwen
Het team begint te functioneren, los van de hiërarchische rol van de baas.
Rol van de teamleider
- Een rol spelen als animator en bevorderaar van kwaliteit.
- Projecten aanbrengen en zijn medewerkers de ruimte geven om ten volle deel te nemen aan de totstandkoming van de groepsvisie.
- Waakzaam blijven voor teamleden die afstand nemen of op de dool geraken, door hen te betrekken en hen projecten toe te vertrouwen in het belang van iedereen.
Stap 6 - Maturiteit
In dit stadium kan het team beslissen, zelfs in afwezigheid van de baas en kan het in een variabele geometrie functioneren. Er heerst vertrouwen en transparantie.
Rol van de teamleider
- Geregeld sturende vergaderingen organiseren om te praten over het teamleven en eventuele conflicten die ontstonden tijdens de vorige stappen op te lossen.
- Operationele taken delegeren.
- Zich bezighouden met de strategische opvolging en zijn rol als coach.
- Zich informeel, cool en toegankelijk blijven opstellen, plezier delen.
- Spanningen onderkennen.
- Concretiseren.
Denk eraan !
Regelgeving is onontbeerlijk voor succesvolle teams.
Regelgeving is het veiligheidsventiel voor succesvolle teams.
Naast het belang van formele en informele uitwisseling, beantwoordt de regelgeving aan de volgende principes :
- constructieve conflicten worden bevorderd,
- persoonlijke conflicten worden vanaf hun ontstaan aangepakt,
- iedereen kan zijn standpunt geven over een conflictsituatie,
- humor kan nuttig zijn om spanningen weg te nemen,
- waargenomen feiten en gedragingen dienen als basis voor de dialoog,
- machtsgrepen worden vermeden, er wordt gestreefd naar consensus en iedereen aanvaardt dat de baas de knoop doorhakt bij een geschil.
